Natuurpunt Hechtel-Eksel Valei van de Zwartebeek Natuurpunt Beringen Natuurpunt Lummen Natuurpunt Natuurpunt Beringen Home
  • algemeen
  • bestuur
  • Café Potager
  • gidsen
  • techniekersclubke
  • voederaars
  • waarnemers
  • professionelen
Algemeen

Natuurpunt is uitgebouwd rond 4 kernactiviteiten:

 

Veiligstellen en ontwikkelen van natuurgebieden

Natuurpunt is grootste terreinbeherende vereniging in Vlaanderen.

 

Ook de afdeling Regio Zelem draagt hiertoe haar steentje bij. Natuurpunt Regio Zelem is op het terrein actief in de benedenstroom van de Vallei van de Zwarte Beek en in de holle wegen in Halen.

 

Samen met 3 andere afdelingen, nl. Hechtel-Eksel, Beringen en Lummen, wordt het volledige beekdallandschap Zwarte Beek bestreken van de bron in Hechtel tot de monding in Diest.

 

Gezamenlijk worden 1.500 ha beheerd, waarvan 600 ha gelegen is op het Militair Domein Kamp Beverlo.
De Vallei van de Zwarte Beek is dan ook het grootste natuurgebied in beheer van Natuurpunt.

 

Het beheer van de terreinen in de midden- en benedenstroom gebeurt door een terreinploeg van vzw Groenwerk en Natuurpunt.

 

(boven)

 

Natuurstudie

Dankzij de inzet van vrijwilligers kunnen veel gegevens over de toestand van de natuur en verschillende soorten verzameld worden.

 

Binnen Natuurpunt Regio Zelem worden systematisch gegevens verzameld over onder andere broedvogels, vlinders en libellen in de benedenstroom van de Zwarte Beek.

 

(boven)

 

Beleving, vorming en educatie

Natuurpunt Regio Zelem organiseert regelmatig begeleide wandelingen in de regio. Al de activiteiten staan in de activiteitenkalender 'beekdallandschap Zwarte Beek', verkrijgbaar in bezoekerscentrum De Watersnip. Wandelingen of andere activiteiten kunnen ook op aanvraag.

 

In de Oude Schansstraat in Zelem wordt jaarlijks een paddenoverzetactie gehouden in de periode februari – april. Langs de weg worden schermen geplaatst waardoor padden, kikkers en salamanders niet zomaar over de weg kunnen met het risico doodgereden te worden. De amfibieën komen via die paddenschermen in emmertjes terecht en dagelijks tellen vrijwilligers van Natuurpunt die diertjes en brengen ze veilig naar de overkant. Ook de basisschool van Zelem, de vzw Groenwerk en de stad Halen werken hier aan mee.
Meer info op www.hylawerkgroep.be

 

In 2008 werd onder impuls van een groep enthousiaste vrijwilligers 'vzw de pastorie' opgericht in Zelem. Onze afdeling is één van de 20 verenigingen die dit initiatief mee ondersteunen. Vertrekkend vanuit 4 pijlers (ontmoeting, cultuur, toerisme en natuur) wil de vzw een nieuwe functie geven aan de leegstaande pastorie van Zelem. Hiervoor zal het 19de-eeuwse gebouw een volledige opknapbeurt krijgen en functioneel ingericht worden met een taverne, vergadermogelijkheden, een multifunctionele ruimte en zelfs een toeristische verblijfplaats. De pastorie wordt eveneens vanaf het najaar 2011 het vaste vertrekpunt voor de landschapswandelingen in de vallei van de Zwarte Beek en wil zo de inwoners en bezoekers terug kennis laten maken met hun streek (zie www.pastoriezelem.be ).

 

(boven)

 

Beleidswerking

Natuurpunt wil via haar vrijwilligers impact hebben op het beleid op alle niveau's.

 

Een delegatie van Natuurpunt Zelem zetelt in de milieuadviesraad van Halen.

 

(boven)

 

Natuurpunt Zelem

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Blauwtje

 

 

 

Natuurexcursie

 

 

 

 

 

Afdelingsbestuur
Peter Vanlommel   Jan Kenens   Gert Princen   Kristof Das   Jeroen Mentens   Jeroen Depuydt   Filip Vanlommel     Tine Meekers

 

Natuurpunt Regio Zelem is de lokale vrijwilligersafdeling die zich inzet voor de natuur en het milieu in en rond Halen.

 

We vergaderen elke laatste vrijdag van de maand (niet in juli en december).

 

Contactgegevens vind je terug bij Contact

 

(boven)

 

 

 

 

Café Potager

Nadat het pastoriegebouw onder impuls van vzw De Pastorie grondig werd gerenoveerd, werd het voorbije jaar ook de oude pastorietuin door Natuurpunt Regio Zelem onder handen genomen en heraangelegd als ambertuin: een ecologische, afvalarme voorbeeldtuin met een streekeigen beplanting. Zo werd een kleine hoogstamboomgaard met oude fruitrassen aangelegd, er kwam een hoekje met kleinfruit, een insectenhotel (binnenkort ook een honingbijenkas), een kippenren, snoeiafval werd verwerkt tot een takkenwal, en de kinderen kunnen zich uitleven op een speelhoek met boomstammen of met een bordspel dat op de picknickbanken werd aangebracht. Maar de aandachtige wandelaar heeft allicht gemerkt dat één stukje van de pastorietuin tot nu toe braak bleef liggen: de nieuw aan te leggen ecologische demonstratiemoestuin…

 

Omdat een moestuin onderhouden iets regelmatiger moet gebeuren dan een natuurgebied beheren, en omdat niet alle liefhebbers van de wilde natuur daarom ook doorgewinterde hoveniers zijn, besloten we al snel met een zelfstandig groepje te starten: Café Potager. De naam was snel gekozen: toevallig zijn een aantal van onze vrouwen actief in het pas opgerichte naaiclubje Café Plissé… Wat zeker niet betekent dat wij ons als een mannenclubje willen profileren: we hebben alvast één dame in ons midden. Vrouwen, aarzel dus niet, want ook naaiblogster Mme Zsazsa heeft zich ondertussen aan het moestuinieren gewaagd!

 

In een eerste fase hebben we alvast de bodem van de moestuin bedekt met een laag karton en compost en beplant met pompoenen. Binnenkort worden de bedden en paden afgebakend, en na de winterrust beginnen we eraan!

 

Café Potager

 

Het wordt alleszins geen alledaagse moestuin. Chemische bestrijdingsmiddelen zijn uiteraard uit den boze, en het woord “onkruid” staat niet in ons woordenboek. We willen bezoekers laten kennismaken met oude en vergeten groenten en rassen (zoals warmoes, kardoen en aadbeispinazie), maar ook nieuwe soorten en kruisingen introduceren in Zelem (bv. het biologische én superresistente aardappelras sarpo mira). Naast de bekende eenjarige groenten voorzien we ook ruim plaats voor meerjarige of doorlevende gewassen (naast klassiekers als rabarber en lavas ook illustere onbekenden: al gehoord van brave hendrik of kaukasische rankspinazie?). Veel klassieke teelten, zoals courgettes of sperzieboontjes, zal je bij ons trouwens tevergeefs zoeken. Door de ligging in de schaduw van enkele uit de kluiten gewassen eiken en haagbeuken, is dat ook nauwelijks mogelijk. Maar we maken van de nood een deugd: in de donkerste hoek proberen we eetbare paddenstoelen te kweken!

 

Maandelijks komen we samen om in de moestuin te zaaien, planten, oogsten, schoffelen … maar ook om kennis, ervaring en … zaaigoed uit te wisselen. Dat alles in het prachtige kader van de pastorietuin … om naderhand bij pot en pint af te sluiten in de herberg, kwestie van ook de eerste component van onze naam alle eer aan te doen!

 

Binnenkort vind je hier een verwijzing naar onze weblog voor meer praktische informatie. Wie interesse heeft, kan alvast contact opnemen met cafepotager@gmail.com.

 

(boven)

Natuurgidsen
Natuurgidsen

Natuurgidsen zijn vrijwilligers die op een  educatieve manier niet alleen kennis maar ook appreciatie en  waardering voor de natuur  willen meegeven.


Aan wie: 
Aan groepen, scholen en verenigingen.
Van kleuters tot pubers tot de 3de jeugd.


Hoe:
Voor elk niveau wordt een aangepast programma aangeboden. Een wandeling is nooit tweemaal hetzelfde.

 

Deze flexibiliteit wordt verkregen door een voortdurende bijscholing dmv cursussen, excursies en veel  wandelingen.  Enkel door het vele gidsen wordt de nodige ervaring opgebouwd om een groep te begeleiden.

 

Door het nauwe contact met het publiek voelen de natuurgidsen aan waar men  zich zorgen over maakt: opwarming van de aarde, sluikstorten en kaalkappen zijn maar enkele voorbeelden.
Ook hierover  wordt door de gids uitleg en verduidelijking  gegeven. Biodiversiteit, broeikasgassen, fotosynthese allemaal moeilijke woorden die toch een woordje uitleg vragen.


Besluit:
Natuurgidsen zijn niet alleen mensen die de weg wijzen tijdens de wandeling en vertellen over de plantjes en de vogeltjes maar zij willen ook verwondering en respect voor onze natuur bijbrengen.

 

Contact

Bezoekerscentrum "De Watersnip"

T 011 45 01 91

e-mail: watersnip.anb@vlaanderen.be

 

Begeleide boswandeling

 

 

 

 

Kijken als een vlieg

 

 

 

 

Met de gidsen op stap

Techniekersclubke

Elke woensdagnamiddag komen een aantal vrijwilligers samen.

 

Zij voeren een aantal herstellingen uit aan materialen, gebouwen en voorzieningen.


De plankenpaden op de wandelroute, de werkschuur De Kluut en de boomgaard worden door het techniekersklubke onderhouden.

 

Contact

Willy Cools

T 0474 99 36 19

 

Techniekersclubke in actie

Robert Bernaerts Willy Cools
Marcel Vanschooren Jean Vanpol
Jos Beckers Francis Meelberghs
Cor van de Meer Rudy Geenen
  Paul Vandebroek
Voederaars

In het natuurreservaat van de Vallei van de Zwarte Beek staan Aberdeen Angusrunderen om een deel van het begrazingsbeheer op zich te nemen.

 

In het bovenstrooms gedeelte staat een kudde van om en bij de 85 dieren. Midden- en benedenstrooms staan een 35-tal koeien.

 

Tijdens de zomer staan de dieren op verschillende begrazingsblokken en worden ze verzorgd door de terreinploeg.

 

's Winters staan de dieren op 4 winterlocaties waar ze dagelijks gevoederd worden met hooi uit het natuurgebied.
Bovenstrooms verzorgt de terreinploeg de koeien van maandag tot en met vrijdag op 2 locaties. In het weekend nemen enkele vrijwilligers deze taak op hun. Deze groep weekendvoederaars bestaat uit 15 personen, die elk een beurtrol toegewezen kregen.
Hun taken zijn: het voederen van de runderen, de watervoorziening nakijken, kijken of er geen dieren vast zitten in de hekken, …

Na de winterperiode wordt, samen met de professionelen, een evaluatievergadering gehouden. Een goede communicatie tussen professionelen en vrijwilligers ligt aan de basis van een goede verzorging van de runderen tijdens de winter.

 

Contactpersoon

Jannes Cauberghs

e-mail: jannes.cauberghs@natuurpunt.be

 

Groep wintervoederaars

 

wintervoederaar

 

 

 

 

wintervoederaar

Waarnemers

De waarnemers zijn allemaal vrijwilligers die zich toeleggen op het bestuderen en het inventariseren van diverse dieren- en plantensoorten in de Vallei van de Zwarte Beek-Beringen.

 

Heb je zelf een bijzondere planten- of diersoort waargenomen in de vallei? Je mag het ons via mail melden.

 

Info - monitoring van volgende soorten:

 

Vlinders

Vlinders kunnen ons veel vertellen over de plek waar ze voorkomen. Sommige soorten zijn heel gevoelig voor veranderingen in het domein waar ze leven. Zij zijn daarom voor de beheerders een goede parameter voor het uitzetten van de beheerlijnen.

 

Zowel in de vallei als in de Koerselse bossen worden wekelijks dagvlinders geteld.

 

(boven)

 

Libellen

Door de aanwezigheid van zowel vennen, moerassen, beken en plassen in de Vallei van de Zwarte Beek is de libellenfauna vrij goed vertegenwoordigd.

 

Aangezien libellen eveneneens een goede graadmeter zijn voor de waterkwaliteit is het nuttig van de libellengemeenschap op te volgen in ruimte en tijd.

 

Libellen en waterjuffers zijn te vinden van april tot eind oktober.

 

In juli heb je meestal een libellenwandeling met vertrek aan het bezoekerscentrum "De Watersnip".

 

Fotogalerij

 

(boven)

 

Paddestoelen

Met de Limburgse paddenstoelenwerkgroep "Mycolim" werden in Limburg al meer dan 2250 paddenstoelen op naam gebracht. Een groot gedeelte daarvan is dan ook te vinden rond de Zwarte Beek. Elke jaar wordt het lijstje dan ook langer.

 

Paddenstoelen zijn er te vinden het hele jaar door.

 

In de maand oktober heb je meestal een paddenstoelenwandeling met vertrek aan het bezoekerscentrum "De Watersnip".

 

Fotogalerij

 

(boven)

 

Amfibieën

Amfibieën zijn belangrijke indicatorsoorten. Hun aanwezigheid vertelt veel over de waterkwaliteit en over de toestand van de waterpartijen én de omliggende landbiotopen.

 

In de vallei vind je talrijke vennen, poelen, vijvers... Zij worden allemaal in kaart gebracht.

 

Soorten die er vooral terug te zijn de wateralpensalamander, vinpootsalamander, bruine kikker, groene kikker...

 

Fotogalerij

 

 

In 2011 startten vrijwilligers met een paddenoverzet in de Bosstraat. Bij het overzetten werden ook deze diertjes geïnventariseerd.

 

Overzicht van de waarnemingen in de Bosstraat.

 

(boven)

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Atalanta

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Venwitsnuitlibel

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Roodgerande houtzwam

 

 

 

 

 

 

 

 

Wateralpensalamander

 

 

 

Paddenoverzet in de Bosstraat

Professionele medewerkers

 

Terreinploeg "brongebied en bovenstroom"

De terreinploeg bestaat uit een 9-tal natuurarbeiders. Zij staan in voor het dagelijks beheer en het onderhoud van een groot gedeelte van de Vallei van de Zwarte Beek.

 

(boven)

 

Personeel, gehuisvest in het bezoekerscentrum "De Watersnip"

Het Bezoekerscentrum "De Watersnip" is een samenwerking tussen het Agentschap Natuur en Bos, de Stad Beringen, Provincie Limburg en Natuurpunt.

 

De werking van De Watersnip wordt verzekerd door een aantal vaste medewerkers. Zij kunnen rekenen op de medewerking van een groot aantal vrijwilligers van Natuurpunt.

 

De Watersnip huisvest ook het secretariaat van Natuurpunt Beringen. Het secretariaat verwerkt gegevens van Natuurpunt Beringen en van de terreinploeg.

 

De consulent planning West-Limburg van Natuurpunt heeft een vaste stek in De Watersnip.

 

Ook de consulent beweging Limburg treffen we regelmatig aan in De Watersnip.

 

(boven)

 

Herders

Grote delen van de heideterreinen, enkele weilanden en de mijnterril van Zolder worden begraasd door Drentse heideschapen onder de hoede van de herders.

 

(boven)

Klik op de foto en hij vergroot

 

 

 

Medewerkers

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Herders